Khảo luận thứ hai về chính quyền - Lời tựa

Cùng độc giả, Quý vị đang có phần đầu và phần cuối của một luận văn chính quyền; số mệnh đã có một sắp đặt khác cho những trang viết cần được lấp đầy vào phẩn giữa và nhiều hơn toàn bộ những phần kia, nhưng nó lại chẳng có gì đáng nói. Những gì còn lại, tôi hy vọng đủ để thiết lập ngai vàng của người phục hưng vĩ đại của chúng ta, Quốc vương William hiện thời, để thực hiện tốt danh vị của ngài trong sự chấp thuận của nhân dân, là điều duy nhất có của mọi chính quyền hợp pháp, mà ngài có được một cách đầy đủ và rõ ràng hơn bất kỳ quân vương nào khác trong khu vực Thiên Chúa giáo, và để minh chứng với thế giới rằng người dân Anh, mà tình yêu đối với các quyền THIÊN BẨM và chính đáng của họ, với quyết tâm bảo toàn chúng, đã cứu dân tộc này khi nó bên bờ vực của tình trang nô lệ và tiêu tan.

[N]ếu các trang viết này có bằng chứng về những gì vừa được nói, tôi tâng bốc chính mình là có trong đó, thì sẽ không có những thiếu sót lớn về những điều bị bỏ qua, và độc giả của tôi có thể hài lòng dù không có chúng; vì tôi nghĩ rằng tôi sẽ không có thời gian, mà cũng không có ý lặp lại sự nhọc công của mình và lấp cho đầy phần thiếu trong câu trả lời của tôi, bằng việc lại lần theo Sir Robert suốt mọi quanh co và mờ mịt, những điều mà tôi đã gặp phải ở một vài nhánh trong hệ 

thống tuyệt vời của ông. Do Quốc vương và cơ quan [quyền lực] của đất nước đã hoàn toàn bác bỏ giả thuyết của ông, đến mức tôi cho rằng từ nay trở đi không một ai lại liều lĩnh ra mặt chống lại sự an toàn chung của chúng ta, lại trở thành người biện hộ cho tình trạng nô lệ, tức là sự yếu kém được đánh tráo bằng những mâu thuẫn đã khoác lên mình cái kiểu cách phù hợp với mọi người, vào những thời điểm khôn khéo. [N]ếu có bất kỳ ai làm công việc nhọc nhằn đó, thì chính anh ta, trong những phần không được động chạm đến ở đây, nhằm lột khỏi các luận văn của Sir Robert sự hoa mỹ của những diễn đạt đáng ngờ và cố gắng để giảm ngôn từ của ông thành những định đề trực tiếp, rõ ràng và dễ hiểu, và rồi so sánh toàn bộ chúng với điều tương tự, anh ta sẽ nhanh chóng có được sự hài lòng - chưa bao giờ có quá nhiều những điều vô nghĩa liến thoắng đặt chung với nhau trong cái Anh ngữ nghe rất hay ho này. Nếu anh ta nghĩ rằng việc xem xét xuyên suốt toàn bộ các tác phẩm của Sir Robert là không đáng, hãy để anh ta làm một thử nghiệm ở phần mà ông giải quyết về sự tiếm quyền, và hãy để anh ta thử xem anh ta có thể hay không, bằng toàn bộ kỹ năng của mình, làm cho Sir Robert dễ hiểu và thích hợp với chính ông hay với nhận thức thông thường.

[T]ôi không cần nói quá thẳng về một quý ông mà việc đáp lời đã qua đi từ lâu, đã không còn thuyết giáo vào những năm sau này, đã sở hữu công khai chủ thuyết của mình và biến nó thành thần thánh trong nhiều năm. [Nhưng] nhất thiết đối với những người đang đảm nhận vai trò người thầy, đã làm người khác lạc lối hết sức nguy hiểm, họ cần được cho thấy một cách thẳng thắn về thẩm quyền nào mà người giáo trưởng của họ có, người mà họ đã quá mù quáng đi theo; và vì thế họ, hoặc là có thể rút lại lời mà họ phun ra trên những nền tảng quá yếu và không thể được duy trì, hoặc khác đi, thì cần chứng minh những nguyên tắc mà họ ca tụng cho Phúc âm đó, dù họ không hề có tác gia nào tốt hơn là một cận thần người Anh⁹; vì tôi đã không viết chống lại Sir Robert, hay là đã bỏ công sức để cho thấy những sai lầm, mâu thuẫn của ông, và sự thiếu vắng những bằng chứng trong Kinh thánh (điều mà ông khoe khoang rất nhiều và ra vẻ như toàn bộ chủ thuyết của mình được xây dựng trên đó), nên đã không có nhiều người trong số chúng ta, bằng việc tán dương những cuốn sách của ông và tán thành chủ thuyết của ông, cứu tôi thoát khỏi sự chỉ trích của việc viết chống lại một đối thủ đã chết. Họ đã rất sốt sắng trong điểm này, đến mức nếu tôi khiến ông trở nên sai trái ở bất kỳ điều gì, tôi không thể hy vọng họ sẽ tha thứ. Tôi mong muốn, nơi nào họ đã làm điều sai trái với chân lý và công luận, họ sẽ sẵn sàng để sửa chữa, và để cho sức mạnh chân chính của chân lý đi đến những suy ngẫm này, có nghĩa là thấy rằng không có gì nguy hại lớn hơn cho quân vương và nhân dân cho bằng truyền bá những quan niệm sai trái về chính quyền, để cuối cùng không thể còn lý do để than 

phiền về Drum Ecclesiastik. Nếu có bất kỳ ai thật sự lo lắng cho chân lý, đảm nhận việc phủ nhận giả thuyết của tôi, thì tôi cam đoan hoặc sẽ công khai thừa nhận sai lầm của mình bằng một nhận thức ngay thẳng, hoặc sẽ trả lời cho những vướng mắc của anh ta. Nhưng người này phải nhớ cho hai điều.

Một là, việc cãi vặt ở đâu đó, nơi vài diễn đạt hay tình tiết nhỏ nào đó trong luận văn này, thì đấy không phải là câu trả lời cho cuốn sách của tôi.

Hai là, tôi sẽ không dựng rào chắn trước các lý lẽ, mà cũng không nghĩ các lý lẽ này đáng để tôi lưu ý, dù tôi luôn nghĩ mình chắc chắn đem lại sự thỏa mãn cho bất kỳ ai, khi đó là người sẽ xuất hiện để tận tình chu tất điểm này và sẽ cho thấy chính những nền tảng nào đó cho sự thận trọng của anh ta.

Tôi không có gì thêm nữa ngoài việc báo với bạn đọc rằng chữ A viết tắt cho tác giả của chúng ta, chữ O cho những bình luận về Hobbs, Milton, v.v... của ông; và rằng những trích dẫn chỉ kèm số trang luôn có nghĩa là trong tác phẩm Patriarcha, năm 1680 của ông.

Nguyên tác: John Locke, Two treatises of Government (Cambridge Text in the History of Political Thought), Cambridge University Press, 1960, 1967, 1988, 17th printing 2005

Bản dịch: Luận thứ hai về chính quyền - chính quyền dân sự, NXB Tri Thức, dịch giả Lê Tuấn Huy