[VIDEO] Nghĩ cho chính mình

[VIDEO] Nghĩ cho chính mình

Đây là nội dung trình bày thuộc một phần chủ đề hội thảo “Nghĩ/tư duy cho chính mình”– buổi thuyết trình đầu tiên về chủ nghĩa cá nhân và chủ nghĩa bộ lạc.

Trước tiên, tôi sẽ nói một vài nét khác nhau – sự phân biệt giữa chủ nghĩa cá nhân và chủ nghĩa bộ lạc - và sau đó việc “Nghĩ/tư duy cho chính mình” có liên quan đến sự khác nhau đó như thế nào. Nếu bạn nghĩ về chủ nghĩa cá nhân như là một thuật ngữ mà sự tương phản thông thường – sự đối lập thực sự chính xác và trực tiếp với nó – là chủ nghĩa tập thể; thì chủ nghĩa bộ lạc là một kiểu chủ nghĩa tập thể, có thể là một quan điểm về chủ nghĩa tập thể.

Nhưng mâu thuẫn rộng hơn giữa chủ nghĩa cá nhân và chủ nghĩa tập thể là gì? Hai quan điểm này là gì? Theo tôi, cách suy nghĩ về điều này là bắt đầu bằng việc suy nghĩ về thực thể loài người và một thưc thể loài người là gì. Như vậy, tôi ở đây; tôi là con người; tôi tồn tại; và tôi được cấu tạo từ nhiều thành phần: tôi có cơ quan, hệ thống các cơ quan, các tế bào bao gồm các cơ quan, chúng tạo nên các mô và sau đó các mô bao gồm các cơ quan. Như vậy, tôi được cấu tạo từ nhiều thành phần nhỏ; chúng làm việc cùng nhau, tạo nên cơ thể tôi. Và tôi cũng là thành phần của tập thể to lớn hơn bao gồm nhiều nhóm người: tôi là một thành viên trong gia đình; tôi sống ở một thành phố nhất định; tôi là thành viên của nhiều tổ chức khác nhau mà tôi là nhân viên, hoặc là thành viên của hội đồng quản trị; hoặc như bạn biết đó, tôi liên quan đến nhiều nhóm khác nhau; tôi là một phần của buổi hội thảo này, đúng không?

Mức độ nào: thực thể con người độc lập, tế bào, cơ quan, gia đình, chủng tộc – nếu đó là nhóm mà tôi là thành viên - đất nước, toàn bộ loài người, mức độ nào là chính yếu mà bạn cần suy nghĩ để hiểu tôi là ai và để đánh giá tôi? Và tôi cần tập trung vào điều gì để đánh giá bản thân mình, để quyết định việc cần làm? Đa số những người suy nghĩ nghiêm túc về vấn đề này đã thừa nhận rằng nếu bạn muốn hiểu cơ quan, tế bào và hệ thống sinh học của ta, để xác định tại sao chúng có cấu tạo và hoạt động như vậy, điều gì tốt cho chúng và liệu những điều này có tốt hay không, thì người ta sẽ phải bắt đầu bằng việc chấp nhận chúng là thành phần của toàn bộ cơ thể, và nhận ra rằng lá gan của tôi “như nó đang là” và có chức năng như thế, và nó nên hoặc không nên như thế nếu nó ở tình trạng khỏe mạnh hoặc không khỏe mạnh, vì vai trò mà nó đảm nhiệm trong đời tôi là một tổng thể.

Như vậy, cơ quan (sinh học) của chúng ta là các bộ phận tối quan trọng. Cơ quan của tôi là bộ phận rất quan trọng của tôi, nhưng còn tôi thì sao? Có tập hợp nào đó lớn hơn, cộng đồng lớn hơn, tập hợp nhóm người nào đó mà tôi bám trụ vào, giống như quả thận của tôi bám trụ vào tôi; hay nói đúng hơn là, để hiểu tôi là gì, và để đánh giá tôi, bạn cần hiểu tôi như một miếng, một mảng, một phần tử của một tập hợp lớn hơn, hay ngược lại? Tôi có phải là một cá nhân được hiểu chủ yếu như một cá thể, và vai trò của tôi trong một nhóm lớn hơn mà tôi có thể thuộc về, được hiểu trong bối cảnh đó, từ hiểu biết đầu tiên về đặc điểm cá nhân tôi? Về cơ bản thì tôi là gì: một cá nhân hay một phần của tập thể? Chủ nghĩa cá nhân là chủ đề của buổi hội thảo hôm nay. Nó là tiền đề của bài thuyết trình hơn là điều tôi sắp bảo vệ ở đây, nhưng hãy để tôi nhắc lại về lý do tại sao chủ nghĩa cá nhân là đúng. Và tôi nghĩ, chúng ta sẽ có bài thuyết trình sắp tới của Harry Binswanger về ý chí tự do mà theo tôi, đây là điểm mấu chốt quan trọng của hội thảo, nhưng hãy để tôi nhắc lại “tại sao con người là các cá thể?”, vì chúng ta sống bằng tư duy và việc tư duy mang tính cá nhân. Và, vì đây là năm kỷ niệm của tiểu thuyết Suối Nguồn, nên cho tôi đọc đoạn trích dẫn từ quyển tiểu thuyết này và hãy ghi nhớ đoạn này làm nền tảng cho những điều khác mà chúng ta sắp thảo luận.

1Loài người có thể tồn tại nhờ trí tuệ của mình. Loài người đến trái đất mà không được trang bị vũ khí nào. Bộ óc là thứ vũ khí duy nhất của họ. Động vật kiếm thức ăn bằng sức mạnh cơ bắp. Loài người không có móng vuốt, không có răng nanh, không có sừng; họ cũng không có sức mạnh cơ bắp vượt trội. Loài người phải tự trồng trọt hoặc săn bắn để có thức ăn. Để trồng trọt, họ phải có một quá trình tư duy. Để săn, họ cần có vũ khí, và để làm ra vũ khí-họ cũng cần một quá trình tư duy. Từ nhu cầu đơn giản nhất này cho đến những khái niệm tôn giáo trừu tượng nhất, từ cái bánh xe cho đến tòa nhà chọc trời, tất cả những gì con người đại diện và tất cả những gì con người có đều đến từ một thuộc tính đơn giản nhất của con người-đó là chức năng tư duy của bộ óc. Nhưng bộ óc lại thuộc về cá nhân. Không có cái gọi là bộ óc tập thể. Không có cái gọi là một ý nghĩ tập thể. Một thỏa thuận do một nhóm người đạt được thực ra chỉ là một thỏa hiệp hoặc là giá trị trung bình rút ra từ những ý nghĩ cá nhân. Đó chỉ là một hệ quả có tính phát sinh. Hành động chủ yếu, tức là quá trình tư duy, phải do mỗi cá nhân thực hiện độc lập. Chúng ta có thể chia một bữa ăn cho nhiều người. Nhưng chúng ta không thể tiêu hóa nó trong một cái dạ dày tập thể. Không ai có thể sử dụng phổi của mình để thở cho người khác. Không ai có thể sử dụng não của mình để nghĩ hộ kẻ khác. Tất cả mọi chức năng của thể xác và linh hồn đều có tính cá nhân. Chúng không thể bị chia sẻ hoặc chuyển giao cho người khác”

Nhưng bộ óc lại thuộc về cá nhân. Không có cái gọi là bộ óc tập thể. Không có cái gọi là một ý nghĩ tập thể. Một thỏa thuận do một nhóm người đạt được thực ra chỉ là một thỏa hiệp hoặc là giá trị trung bình rút ra từ những ý nghĩ cá nhân. Đó chỉ là một hệ quả có tính phát sinh. Hành động chủ yếu, tức là quá trình tư duy, phải do mỗi cá nhân thực hiện độc lập. Chúng ta có thể chia một bữa ăn cho nhiều người. Nhưng chúng ta không thể tiêu hóa nó trong một cái dạ dày tập thể. Không ai có thể sử dụng phổi của mình để thở cho người khác. Không ai có thể sử dụng não của mình để nghĩ hộ kẻ khác. Tất cả mọi chức năng của thể xác và linh hồn đều có tính cá nhân. Chúng không thể bị chia sẻ hoặc chuyển giao cho người khác” 

Và quan điểm rằng tất cả những gì “chúng ta là” và mọi thứ “chúng ta có” là do chức năng của lý trí và lý trí là thuộc tính cá nhân. Không ai có thể làm công việc suy nghĩ của người khác - đây chính là điều cốt lõi của chủ nghĩa cá nhân, ít nhất, chủ nghĩa cá nhân của Ayn Rand, và chủ nghĩa cá nhân mà chúng ta dùng làm tiền đề cho buổi hội thảo này, và đó là việc chúng ta sẽ xem xét chủ nghĩa cá nhân tương phản với chủ nghĩa tập thể. Quan niệm cho rằng tất cả những gì “chúng ta là” và mọi thứ “chúng ta có” xuất phát từ nhóm lớn hơn nào đó mà chúng ta thuộc về, nhưng, chủ nghĩa bộ lạc cụ thể là gì? Có rất nhiều loại tập thể lớn hơn, khác nhau mà bạn có thể nghĩ rằng một cá nhân thuộc về, mà bạn có thể cố gắng kết nạp cá nhân vào: gia đình, quốc gia, chủng tộc, tất cả nhân loại.

Điều gì đặc biệt về “các bộ lạc” làm nảy sinh ý tưởng “chủ nghĩa bộ lạc” nói riêng? Trước hết, “bộ lạc” làm bạn liên tưởng đến sự cổ xưa, nguyên thủy, phải không? Bạn nghĩ về các bộ lạc người hơn là các quốc gia, hơn là các xã hội phát triển toàn diện. Và có hai điều tôi muốn chỉ ra trong mối liên hệ đó, liên quan đến tư duy của chúng ta về chủ nghĩa bộ lạc. Trước hết, “bộ lạc” là một trong số các bộ lạc cạnh tranh. Bạn không chỉ có một bộ lạc. Những bộ lạc này luôn là một trong số nhiều bộ lạc và đối lập với nhau. Ít nhất là trên lý thuyết, bạn có thể nghĩ đến một kiểu chủ nghĩa tập thể, trong đó nhân loại là một tập thể hài hòa lớn mà chúng ta xây dựng điều tốt đẹp cho nó, khác với tập thể của tôi và tập thể của ai đó đối kháng nhau. Như vậy, nói về loại chủ nghĩa tập thể rộng lớn bác ái hơn này, hãy nghĩ về bài hát “Imagine” của John Lennon. Chà, anh ta tưởng tượng một tương lai mà tất cả nhân loại sẽ sống như một thể thống nhất, không phải một nhóm bên này đối lập với nhóm bên kia, mà là toàn nhân loại, phải không? – trái ngược với chủ nghĩa Mác, mà Tuyên Ngôn của Đảng Cộng Sản bắt đầu bằng việc kể về toàn bộ lịch sử là một lịch sử đấu tranh giai cấp như thế nào, phải không? - một nhóm chống lại một nhóm khác. Hãy nghĩ rằng chủ nghĩa bộ lạc bao hàm cả chủ nghĩa tập thể - ý niệm về các tập thể đối lập, xung đột với tập thể khác.

Và một điều nữa mà chủ nghĩa bộ lạc bao hàm là các tập thể được hình thành không phải bởi quan điểm chung, không phải bởi nhóm người tập hợp lại vì họ có chung ý tưởng, có cùng kết luận, như tất cả chúng ta có lẽ tụ họp ở đây vì một kết luận nhất định chúng ta cùng đạt được; nói chính xác hơn đó là tập hợp bởi các yếu tố như họ được ai sinh ra, nơi họ sinh ra, ngôn ngữ họ được dạy khi còn trẻ, thường là ở mức độ cảm giác, bởi yếu tố lịch sử ngẫu nhiên. Có thể một bộ lạc có nhiều tư tưởng chung, nhưng những tư tưởng này không phải là điều liên kết thành viên trong bộ lạc. Chúng giống như vật tổ Zoar được tôn thờ được lặp đi lặp lại trong nhóm và là kiểu bạn có nghĩa vụ phục tùng. Nhưng quan trọng nhất và trên hết là, bạn nằm trong nhóm này không phải vì bạn trung thành với tư tưởng nào đó; mà chính xác hơn là, những tư tưởng này được xem như những điều bạn phải đồng tình. Bạn phải nói theo. Bạn phải tuân theo vì bạn là một phần của nhóm này và những tư tưởng này là những gì mọi người xung quanh trong nhóm nói. Nhóm này được liên kết với nhau bởi các yếu tố ngẫu nhiên và bởi lòng trung thành - trung thành với cá nhân, với lịch sử, không phải trung thành với tư tưởng. Và tôi nghĩ điều này cho bạn một cách so sánh trực tiếp giữa chủ nghĩa cá nhân và chủ nghĩa bộ lạc, hơn là chỉ nhìn nhận chủ nghĩa bộ lạc là một kiểu sáng giá hơn - chủ nghĩa tập thể.

Quan điểm cho rằng khi bạn đối mặt với thực tại, khi bạn tư duy, bạn có “nghĩ/tư duy cho chính mình” về điều gì là đúng không, rồi tiếp đến có lẽ tham gia và kết hợp với người khác trong nhiều nhóm khác nhau vì kết luận mà bạn đã rút ra, và mục tiêu bạn thiết lập dựa trên kết luận này, và sau đó nhận ra rằng người khác cũng lập mục tiêu tương tự, dựa trên kết luận tương tự; bạn nghĩ rằng chúng ta có thể làm việc cùng nhau mà trong đó sự hội ngộ đến theo sau sự tư duy, dựa trên tư duy của chúng ta và giá trị mà ta thiết lập theo tư duy này; hay là bạn tin rằng chúng ta là một nhóm, đối lập với họ, và sau đó bạn có tư tưởng dựa theo thành viên nhóm hay tập thể đó?

Và tên của hội nghị này là “Chủ nghĩa cá nhân trong thời đại chủ nghĩa bộ lạc”, và tôi nghĩ, chúng ta đang ở trong thời đại chủ nghĩa bộ lạc. Điều này không đúng nếu bạn xem xét nền văn hóa của chúng ta nói chung. Và theo tôi, trong phần lớn buổi trình bày hôm nay, bạn sẽ thấy điều này, rằng có nhiều nhóm người liên kết với nhau bằng tư tưởng, rằng xã hội chúng ta đang trong cuộc xung đột giữa các nhóm người tập hợp xoay quanh tư tưởng khác biệt và tranh luận qua lại. “Chúng ta đang trong thời kỳ của chủ nghĩa bộ lạc”, và bạn có thể thấy điều đó nếu bạn nghĩ về các phe phái thống trị trong chính trị: cái-gọi-là cánh hữu và cái- gọi-là cánh tả. Nếu bạn nghĩ về tất cả mọi thứ mà phe cánh hữu có chung và quan tâm ngày nay: các lập trường tôn giáo khác nhau như chống phá thai và chống đồng tính; các lập trường chủ nghĩa dân tộc và bảo hộ khác nhau trở nên nổi trội gần đây: chống thương mại, chống người nhập cư, chống những gì họ gọi là những người theo chủ nghĩa toàn cầu; quyền liên quan đến súng; ngoài ra, còn cho rằng gia đình là vô cùng quan trọng; còn có tàn dư mơ hồ của chủ nghĩa tư bản thú vị, và do đó muốn nới lỏng quy định, giảm thuế và gần như phân nửa ủng hộ các ngành công nghiệp; và ngày nay là chống lại hệ thống cầm quyền. Và khi bạn nghĩ về lập trường đối lập liên quan đến cánh tả - là nhà bảo vệ môi trường; là người ủng hộ cho nhiều nhóm mà họ xem là bị ngược đãi và thua thiệt theo nhiều cách: nhóm giới tính sắc tộc, nhóm thiểu số giới tính,vv...; ủng hộ công đoàn, bị thu hút bởi chủ nghĩa xã hội, và cũng là chống lại hệ thống cầm quyền. Không có gì liên kết mọi thứ ở cánh-tả với nhau, cũng như là mọi thứ ở cánh-hữu cùng nhau; hoặc không có lý do tại sao tất cả các lập trường của cánh-hữu nên thuộc về nhau, để đối lập với các lập trường cánh-tả, ngoài các yếu tố xã hội học ngẫu nhiên mà những điều này xảy ra nhằm tập hợp lại bởi một số nhóm nhất định. Và bạn có thể thấy thực tế là chúng thay đổi theo thời gian - như tại một thời điểm, việc ủng hộ phụ nữ có quyền bỏ phiếu đi cùng với việc muốn cấm rượu; bây giờ những điều đó không liên quan gì với nhau, phải không?

Và nếu bạn xem xét những điều liên kết mọi thứ ở trên, tất cả những người bên cánh hữu, có điểm gì giống nhau giữa việc tất cả người bị thúc đẩy bởi các tư tưởng khác nhau và một người có thể bị thúc đẩy bởi một vài tư tưởng trong số này? - Đó chính là sự đối lập chủ yếu với cánh tả. Và tương tự, nếu bạn xem xét những người bên cánh tả và nghĩ về “Họ có điểm chung gì?” - Đó chính là sự đối lập chủ yếu với cánh hữu. Nếu bạn nghĩ về cánh hữu như một điều gì đó bao gồm mọi thứ - từ nhà thuyết giáo trong nhà thờ, người quan tâm đến các vấn đề gia đình, đến Klansmen người quan tâm đến chủng tộc da trắng đang bị giảm sút, đến thành viên của Cải Tiến Thương Nghiệp, thì tất cả những người này có điểm chung gì khiến họ nghĩ về bản thân? - Họ thực sự ghét và lo lắng khi nghĩ về những người cánh tả, những người mà họ cho là tồi tệ hơn bất cứ ai khác trong liên minh của họ.

Và tương tự, nếu bạn tìm đến một người kiên quyết bảo vệ quyền phá thai và một người là thành viên Khối Áo Đen Chống Phát Xít và một người là, bạn biết đó, người theo chủ nghĩa xã hội dân chủ, họ có điểm chung gì khi thực sự có những lập trường này? Chà, chủ nghĩa xã hội trong khối áo đen, nhưng nó không liên quan với nhau gì cả. Phải nói lại là, đó là suy nghĩ “cánh hữu là kẻ thù” và đây là những bộ lạc đối đầu nhau ở vai trò bộ lạc. Và tôi nghĩ, đây là tình huống chúng ta đang gặp phải trong chính trị ngày nay – mọi người đoàn kết với nhau bởi lòng trung thành với nhóm và ‘tiền đề của nhóm khác là có vấn đề’, không phải bởi tư tưởng. Và chính trong bối cảnh đó, chúng ta muốn “nghĩ cho chính chúng ta” và hãy suy nghĩ: “nghĩ/tư duy cho chính chúng ta có nghĩa là gì”, “khác biệt thế nào khi là một phần của tập thể”. Vì vậy, hãy để tôi bắt đầu bằng cách nói về một kiểu lập luận. Đó là kiểu ngụy biện logic, một lời lẽ biện hộ hợp lý trong mọi thời đại và xuất hiện trong các bối cảnh khác nhau; nhưng ngày nay, theo tôi, nó có ảnh hưởng và đóng góp rất nhiều cho tư tưởng bộ lạc.

Và ngược lại, tôi sẽ nói một chút về những điều ngụ ý của tư duy xác thực và đại loại cho chúng ta định hướng về kiểu tiền đề phải có, nếu ta thực sự “nghĩ/tư duy cho chính mình”. Sự ngụy biện mà tôi muốn nói đến là điều mà Ayn Rand gọi là “lý lẽ từ sự hăm dọa”, và bà có một bài tiểu luận có tiêu đề như vậy trong tác phẩm The virtue of Selfishness (tạm dịch “Đạo đức của sự ích kỷ”), trong đó bà miêu tả lập luận này: cơ bản đó là “sự ngụy biện bằng việc thay thế một sự chỉ trích về mặt đạo đức đối với một ý kiến để tạo ra lý lẽ nhằm chống lại ý kiến đó”. Như vậy, bạn đưa ra một ý kiến nhất định, tôi có thể tranh luận về ý kiến đó; nhưng thay vào đó, tôi nói “Bạn nghĩ vậy sao? Hạng người nào sẽ nghĩ vậy chứ? Bạn chắc chắn là một kẻ....”. Và đây là khuôn mẫu của kiểu lý lẽ này: “Chỉ những người xấu xa, không trung thực, vô tâm, vô cảm, ngu dốt vv.. có thể có suy nghĩ như vậy.”. Tôi gạt bỏ bạn vì bạn có ý kiến này. Tôi đã bác bỏ ý kiến này chỉ bằng một sự lên án đạo đức về nó, không phải bằng cách nói ý kiến này có vấn đề gì. Rand đánh giá đây là “một phương pháp bỏ qua logic, bằng cách dùng áp lực tâm lý”, và tôi nghĩ loại “áp lực tâm lý” này có tác dụng và hoạt động bằng cách giả định rằng chúng ta có chung các giá trị nhất định. Và đặc biệt là, nếu bạn nghĩ về những loại sự việc có thể dùng cho kiểu lý lẽ này, thường là bằng cách liên kết bạn – người mà tôi muốn bôi nhọ – với một nhóm khác, bộ lạc khác mà chúng ta phản đối.

Bây giờ, trước khi tôi nói một chút về điều này và cách chúng ta thấy điều này trong nền văn hóa của ta như thế nào và cách chống lại nó nếu bạn cảm thấy bản thân bị cuốn vào kiểu tranh luận như vậy, tôi muốn đính chính lại hàm ý có thể có rằng bạn không nên phán xét về mặt đạo đức chỉ vì bạn nên làm vậy, như Rand nói: “Đánh giá đạo đức tiềm ẩn trong hầu hết các vấn đề trí tuệ; không chỉ đơn thuần là cho phép, mà bắt buộc phải thông qua phán xét đạo đức ở thời điểm và nơi chốn thích hợp”, và “việc ngăn chặn phán xét như vậy là một hành động hèn nhát về mặt đạo đức. Nhưng...” và đây là điểm quan trọng – “một phán xét đạo đức phải luôn bám vào, không phải phủ đầu (hoặc thay thế), những lý lẽ mà nó dựa trên.”. Vậy như lúc nãy, bạn suy nghĩ trước, rút ra kết luận và sau đó gia nhập bất kỳ nhóm nào có thể giúp bạn phát triển kết luận đó. Bạn suy nghĩ trước; và hình thành cách đánh giá dựa trên lý lẽ ủng hộ hoặc chống đối của bạn; và lý lẽ để cho rằng quan điểm này đúng, và do đó tốt, hoặc cho rằng quan điểm này sai, cho nên xấu; không cho phép giả thiết - mà bạn nghĩ hoặc dẫn dắt liệu quan điểm đó tốt hay xấu, đúng đắn hay xấu xa, phù hợp hay không phù hợp - xen vào quá trình tư duy của bạn, không thay thế một phán xét đạo đức bằng một lý lẽ phản bác ý kiến đó.

Ayn Rand chỉ ra rằng kiểu “lý lẽ từ sự đe dọa” này thường ở hình thức bôi nhọ hoặc, bạn biết đó, một cách đề cập kiểu như – “Bạn không phải là một người trống rỗng nhất”, “Bạn không phải là một người xấu xa”; “Ồ, đó là một ý tưởng như thế như thế” - một kiểu giọng điệu bác bỏ hoặc phê phán. Và tôi đưa ra một danh sách những từ ngữ mà chúng ta có thể gọi ai đó một cách khinh miệt dựa trên ý kiến của anh ta và bạn có thể thấy có rất nhiều tên gọi. Và tôi lập một danh sách gồm các cụm từ được đa số phe cánh tả sử dụng, đa số phe cánh hữu sử dụng, để bác bỏ phe còn lại, một số từ bạn có thể thấy ở cả hai phe. Tôi nghĩ, vài từ trong số này biểu thị những ý thực sự trái đạo đức hoặc độc ác; vài từ biểu thị ý trung lập; và vài từ biểu thị ý tốt, nhưng tất cả những từ ngữ này đều có điểm chung là chúng được dùng theo cách này [kiểu “lý lẽ từ sự đe dọa”]:

“Quan điểm đó cực đoan.” ;

“Bạn không phải là kẻ phân biệt chủng tộc, phải không?”;

“ “Nếu bạn nghĩ vậy, bạn đúng là kẻ ghét phụ nữ.”;

“Chỉ có người theo chủ nghĩa toàn cầu mới nghĩ như vậy, bạn có phải vậy không?”;

“Khoan đã, bạn không phải là kẻ phủ nhận biến đổi khí hậu.”;

“Bạn thật ngu dốt khi nghĩ vậy.”;

“Nghĩ vậy thật là không yêu nước chút nào.” Các từ như thế đều có thể là trường hợp này. “Như vậy là chống đối người Mỹ”;

“Thật không có lòng trắc ẩn”;

“Đừng là kẻ đổ lỗi cho nạn nhân hoặc kẻ bài ngoại 2 hoặc kẻ kỳ thị người đồng tính hoặc kẻ kỳ thị người chuyển giới hoặc kẻ kỳ thị người Hồi Giáo; hoặc đừng là “kẻ kỳ thị” bất cứ điều gì.”

“Đừng là kẻ thuộc về xã hội! người ủng hộ chủ nghĩa xã hội, một người theo Đảng Cộng Sản, người theo chủ nghĩa tập thể, người theo chủ nghĩa Phát Xít, người bài trừ việc tiêm vắc xin, kẻ lập dị.”

“Đó chỉ là tin giả!”

“Nghĩ như vậy thật là vinh dự”

“Thật là ưu tú”;

“Đó là quan điểm của người có tư tưởng cực hữu”

“Đừng là người phe cánh tả/ hay phe cánh hữu!”

“Bây giờ tôi nghĩ bạn không nên theo phe cựu hữu/ hoặc theo phe cánh hữu/ hay cánh tả”

Và theo tôi, nhiều trong số các cụm từ này thật sự rất tồi tệ. Nhưng chú ý rằng chúng có thể có tác dụng như điều gì đó mà bạn đến được lý lẽ-lý lẽ kết án rằng có điều gì không đúng ở đây và sau đó nhân danh bạn ủng hộ cho điều không đúng đó_ hoặc nó có thể được sử dụng nếu bạn đang nói chuyện với một người có lập trường nào đó, nghĩ rằng lập trường đó là đúng, bạn có thể cố gắng đe dọa anh ta bỏ lập trường này: “Anh là kẻ xấu xa nếu anh có quan điểm như vậy.”. Bằng cách dùng những từ ngữ này, và bạn có thể cảm nhận áp lực từ trong chính mình. Và đó không phải là tư duy thực sự; đó là việc cho phép chính mình khuất phục trước định kiến hoặc áp lực của nhóm nào đó, hơn là suy nghĩ thấu đáo. Và cho phép tôi đề cập đến trường hợp thường gặp – một câu chuyện cụ thể gần đây – cuộc tranh cãi xoay quanh việc bổ nhiệm Kavanaugh3

Hầu hết những điều tôi đọc được về câu chuyện này đều có giọng điệu của “câu trả lời ở đây đã quá rõ ràng”, “cách chúng ta ứng phó những việc này là hiển nhiên”:

“Rõ ràng là nhóm nào đó đang làm sai, và bạn không phải một trong số họ, phải không?”;

“Bạn không phải là kẻ ghét phụ nữ - kẻ không tin phụ nữ và tham gia vào việc đổ lỗi cho nạn nhân vì bạn có đặc quyền và được quyền, và bạn ủng hộ hoặc từ chối lên án văn hóa cưỡng dâm, chế độ gia trưởng hoặc câu lạc bộ trai già.”

“Không, không, tôi không phải vậy.”

Vậy điều đó có nghĩa là bạn đang đóng góp vào việc trừng phạt những kẻ nguy hại cho xã hội, vào sự hoảng loạn về đạo đức; bạn tham gia vào chiến dịch bôi nhọ anh chàng này – nỗ lực làm tổn hại danh tiếng hoặc uy tín của một cá nhân - một phần của đám đông giận dữ đi ngược lại quá trình tố tụng hợp pháp. Tôi nghĩ một số lời buộc tội ở cả hai phía có giá trị, nhưng vấn đề là rất nhiều cuộc trò chuyện về sự việc đã cố gắng gây áp lực cho mọi người về mặt tâm lý, và rất nhiều lời hoa mỹ mà chúng ta nghe thấy xung quanh sự việc không hướng đến người đang thực sự suy nghĩ thấu đáo vấn đề.

Vậy điều gì sẽ xảy ra trong quá trình tư duy thực sự về trường hợp này: anh chàng này sắp được bổ nhiệm vào Tòa Án Tối Cao, và sau đó sự thật phơi bày ra ánh sáng khi người phụ nữ nào đó tố cáo anh ta tấn công mình cách đây nhiều năm, nhưng không có nhiều chứng cứ xác thực và chúng ta chưa điều tra vụ việc, vân vân? Loại câu hỏi nào sẽ xuất hiện trong đầu bạn, nếu bạn thực sự suy nghĩ về điều này, nếu bạn quan tâm điều gì là đúng và muốn biết? Làm thế nào tôi có thể nói lời buộc tội này đúng hay có khả năng đúng? Làm sao tôi có thể nói tôi nên hay không nên tin người phụ nữ này hoặc hành động bôi nhọ danh tiếng người khác? Làm sao tôi có thể khẳng định điều này là thật? Nếu lời buộc tội này là đúng, nó có liên quan đến việc bổ nhiệm không? Có sơ sở để phản đối anh ta không? Có lẽ tôi không cần phải xem xét liệu điều đó có đúng hay không vì nó không liên quan đến quyết định hoặc có thể có. Làm thế nào để tôi khẳng định điều đó? Có phải lời buộc tội đã được nêu ra theo cách chính trị hóa không đúng đắn như người ta thường khiếu nại không? Làm sao tôi biết vụ việc này là như vậy? Nếu là vậy thì cách đưa ra cáo buộc này liên quan như thế nào với cách tôi nên nhìn nhận lời buộc tội? Những tiêu chuẩn của bằng chứng áp dụng ở đây là gì? Liệu rằng tôi phải quyết định: tôi có thể biết chắc chắn rằng anh ta đã làm việc này không, vậy thì trong trường hợp này, chúng ta có nên phản đối anh ta không? Hay nếu chỉ có sự nghi ngờ mờ nhạt nhất, thì điều đó có đủ để chống lại anh ta? Hoặc sự việc đâu đó ở giữa, thì mức độ nào phù hợp? Có vấn đề gì không? Chà, họ nói đó chỉ là một cuộc phỏng vấn xin việc hoặc sẽ chỉ là một cuộc phỏng vấn xin việc, làm thế nào tôi quả quyết điều đó? Cách anh ta ứng xử trong lời khai có liên quan đến việc anh ta có nên được nhận chức không?

Và có rất nhiều vấn đề khác mà nếu bạn đặt thành câu hỏi, bạn có thể bắt đầu suy nghĩ thấu đáo, và có những bất đồng, ý tôi là ngay cả trong số những người ở đây, về cách trả lời những câu hỏi này. Nhưng điều thực sự độc hại và ý nghĩa của “lý lẽ từ sự đe dọa” là khi bạn cố gắng vật lộn với những câu hỏi này, và thay vì giúp trả lời các câu hỏi, thay vì cung cấp cho bạn tài liệu mà sẽ giúp bạn suy nghĩ thông suốt những câu hỏi này, thì quá trình đặt câu hỏi, quá trình tư duy bị cắt ngang bởi: “Bạn phải tin vào phụ nữ”, hay ngược lại, “Bạn không thể nghe theo đám đông bôi nhọ người khác”. Nhảy vào theo cách như vậy là để ngăn chặn quá trình tư duy. Và bạn có thể nhận được những câu hỏi này từ những người khác. Bạn cũng có thể nhận được chúng từ trong chính mình. Khi bạn không thực sự hỏi những loại câu hỏi này mà lại san bằng các loại buộc tội, thì mục đích là làm gián đoạn quá trình đặt câu hỏi.

Và ý nghĩa của “nghĩ/tư duy cho chính mình” thực sự trái ngược với kiểu chiến thuật tư duy hăm dọa; “tư duy hăm dọa” là một phương pháp tư duy được thiết kế để lấy lại, hạ thấp hoặc bác bỏ cái khác, hơn là tìm ra sự thật. Và vì vậy, tôi nghĩ bạn thực sự phải ‘hỏi chính mình’ nếu bạn muốn tự mình suy nghĩ và không bị giam cầm trong bất cứ nhóm nào mà bạn tình cờ là thành viên, thấy mình bị cuốn hút vào, hoặc được sinh ra từ trong đó: Bạn đang bảo vệ bản thân hay đi tìm sự thật? Bạn có đang cố bảo vệ lập trường nào đó, bảo vệ lòng tự tôn của mình hiện đang bị nghi ngờ hoặc bị thách thức bởi ai đó nói rằng “Anh là kẻ vô đạo đức nếu anh nghĩ vậy hay nếu làm điều đó” không? Bạn có đang cố bảo vệ bản thân trước sự tấn công nào đó như vậy từ bên ngoài hoặc bảo vệ những tiền đề bạn đã tiếp thu không, hay bạn chỉ đang cố tìm hiểu sự thật của vấn đề? Nếu bạn đang cố tìm hiểu sự thật, nếu bạn quan tâm đến sự thật, bạn phải nhìn nhận rằng “sự hiểu biết/tri thức là [kết quả của] nỗ lực 4 ” và “nghĩ/tư duy cho chính mình là [kết quả của] nỗ lực”. Và tất cả các kiểu chủ nghĩa bộ lạc, các loại chủ nghĩa tập thể về cơ bản là cố gắng nhằm rút ngắn nỗ lực cần thiết. Để thoát khỏi nó, hiện nay, tôi đã có bài nói chuyện hoàn chỉnh và đã có sẵn trên Youtube mang tên “Tư duy khách quan” xoay quanh chủ đề “sự hiểu biết/tri thức là nỗ lực”, và tôi nói về các loại nỗ lực liên quan, và tôi sẽ chỉ nói một chút ở đây để cụ thể hóa chủ đề “sự hiểu biết/tri thức là nỗ lực”.

Có hai thành phần cơ bản của nỗ lực “cố gắng tìm hiểu điều gì đó”. Đầu tiên, đó là “sự loại trừ”- nghĩa là việc truy tìm bằng chứng: “Làm sao tôi có thể quả quyết điều này đúng?”; “Thêm nữa, những lý do cho điều này là gì?”. Và tiếp theo, đó là “sự kết hợp”- nghĩa là kết nối sự việc với những cái khác mà bạn biết hoặc bạn nghĩ rằng mình biết. “Sự loại trừ” là hành động nhìn lại quá khứ: “Làm sao tôi đến được đây?”; “Căn cứ là gì?”. “Sự kết hợp” là hành động hướng tới tương lai: “Tôi có thể chấp nhận ý kiến này ở mức nào?” giả sử ý kiến đó là đúng. Trong quá trình loại trừ, bạn suy nghĩ: “Làm sao tôi biết được điều này có đúng không?”; “ Tôi còn cần hiểu gì nữa để biết đó là sự thật và tôi có biết những điều khác không?”; “Tôi có bằng chứng gì?”; hoặc “Tôi có thể đồng ý hay phản đối nó không?”; và quan trọng là ”Làm thế nào tôi có thể chắc chắn về nó?”; “Đây có phải là điều tôi chắc chắn đã được chứng minh không?”; “Đây có phải là điều gì đó không có lý do để tin hay không, và vì vậy, tôi thậm chí không nên xem xét?”; hoặc “Có phải sự việc ở mức nào đó ở giữa - có một số lý do cho sự việc nhưng không đủ để đạt được sự chắc chắn, và tôi sẽ đưa sự việc này vào đâu trong danh sách?”

Như vậy, phần việc mà bạn đang làm khi bạn đặt câu hỏi, khi bạn tư duy, là nỗ lực cố gắng trả lời: “Chứng cứ là gì?”; “Làm sao tôi đánh giá nó?”; “Làm sao tôi có thể chắc chắn về kết luận dựa trên chứng cứ này?”, và phần việc còn lại là kết nối nó với các kết luận khác, với đánh giá khác mà bạn hình thành. Và điều này có hai chức năng, đúng không? Một là kiểm tra sai sót – “Nó có nhất quán với các điều khác mà tôi biết không? – thậm chí nếu bạn cho rằng bạn có đủ chứng cứ chứng minh sự việc; và bạn đã phải chấp nhận nó dù là bạn thấy nó mâu thuẫn với điều gì đó mà bạn cũng nghĩ bạn biết. Hai điều này không thể cùng đúng, và như nhân vật trong Atlas Shrugged5 nói, hãy xem lại cơ sở/tiền đề của bạn, quay lại giai đoạn loại trừ, bạn đã mắc sai lầm ở đâu đó, nó ở đâu? Nhưng ngoài việc kiểm tra sai sót (và theo tôi, thậm chí quan trọng hơn), ‘sự kết hợp’ là cách chúng ta hiểu nhiều điều dựa trên tập hợp những điều khác nhau mà bạn biết. Chúng soi rọi và làm sáng tỏ lẫn nhau. Và bạn thu được không chỉ là sự tập hợp những sự kiện chồng chất một cách thận trọng, mà còn là một hệ thống trong đó từng yếu tố làm sáng tỏ toàn bộ, nhưng để có hệ thống này thì cần phải làm việc, để kiểm tra mỗi cơ sở/tiền đề là đúng thì phải làm việc, làm việc để kết hợp chúng với nhau và xem chúng hợp nhau như thế nào, và công việc này bao gồm việc đặt các loại câu hỏi mà chúng ta đã nói trước đó. Và bạn cần cảnh giác với bất kỳ nỗ lực nào nhằm rút ngắn quá trình đó bằng cách thay thế bởi những gì chúng ta nghĩ là một phần của nhóm này hoặc những gì bạn nên nghĩ khi là thành viên của một nhóm nào đó, chứ không phải vì kết luận bạn đạt được; hoặc bạn đang xem xét không phải với tư cách một điều gì đó mà bạn thuộc về bởi vì kết luận bạn đạt được, mà lại theo điều thay thế kết luận và suy nghĩ của bạn bằng cách này hay cách khác.

Tôi muốn khép lại bằng một vài lời khuyên về cách thực hiện cũng như cách tư duy về việc này. Đầu tiên, bạn phải làm quen với sự thật rằng bạn không biết tất cả mọi thứ – hoặc thậm chí là mọi việc quan trọng. Bây giờ, nếu ‘tri thức là sự nỗ lực’ thì phải làm việc để hiểu biết, và bạn có thời gian hạn hẹp; bạn trẻ tuổi; cho đến bây giờ, bạn chỉ mới thực hiện một khối lượng công việc hạn chế; và có nhiều điều bạn không biết là việc hoàn toàn tự nhiên và không thể tránh khỏi ngay cả khi bạn lớn tuổi, và tôi đã mất nhiều thời gian suy nghĩ về điều này. Có rất nhiều thứ cần biết; bạn không thể biết hết tất cả. Nhưng nếu bạn nghĩ bạn nên biết những điều bạn chưa biết, thì bạn sẽ rất dễ bị áp lực tâm lý – lý lẽ từ sự hăm dọa – cảm giác như “Bạn xấu và không phải là thành viên tốt trong bộ lạc và không phải là một người tốt nếu bạn không biết rằng đây là trường hợp đổ lỗi cho nạn nhân và nó sai; hoặc đây là bôi nhọ người khác và nó sai hoặc bất cứ điều gì.”

Vậy hãy chấp nhận sự thật rằng bạn không biết tất cả mọi thứ - thậm chí cả mọi việc quan trọng. Hãy cố gắng tìm ra những điều bạn có thể. Hãy nhìn nhận rằng việc này sẽ mất thời gian và công sức. Khuyến khích làm việc này - như sự ngây thơ của đứa trẻ trong câu chuyện Y Phục Mới của Nhà Vua. Ayn Rand kể về câu chuyện Y Phục Mới của Nhà Vua - một kiểu mô hình của “lý lẽ từ sự hăm dọa”: Dân chúng ồ lên, khen y phục của Nhà Vua thật đẹp ngay cả khi ông ấy khỏa thân, vì họ được bảo rằng không nhìn thấy bộ y phục đẹp là thể hiện sự xấu xa của chính họ. Và đứa trẻ, ở cuối câu chuyện, người chế nhạo nhà vua và chỉ ra rằng ông ta đang khỏa thân, không làm điều đó như một hành động thách thức “Ồ, tôi sẽ đối đầu với họ.”, đứa bé làm việc này xuất phát từ sự vô tư. Ý nghĩ “Tôi có đủ tốt không?” không hề tồn tại trong tâm trí đứa trẻ và do đó, không thay thế phán xét của riêng nó. Và bạn muốn nuôi dưỡng sự vô tư đó khi bạn nghĩ về các câu hỏi: “ Bỏ phiếu cho ai?”; “Điều gì đang xảy ra với khí hậu?”. Bất kỳ cái gì. “Sự ích kỷ là tốt hay xấu? Làm sao tôi biết được?”. Hãy gác lại câu hỏi “tôi xấu hay tốt?” sang một bên để suy nghĩ về câu này: “Việc tôi nghĩ như vậy sẽ nói lên điều gì về tôi?”

Tôi nghĩ, tôi có hai lời khuyên nữa. Thứ nhất, hãy xem xét con người và nguồn gốc, trân trọng những người (và nguồn gốc) – những yếu tố nhận thấy sự nỗ lực liên quan đến việc hiểu biết và cố gắng giúp bạn làm điều đó. Nhà văn, diễn giả tiếp cận bạn với tư cách người có tài trí - ai đó chưa biết mọi việc, không nên biết mọi việc, đang cố gắng nghĩ thấu đáo - và giúp bạn trong quá trình đó. Và hãy coi thường những người (và nguồn gốc) cố hăm dọa bạn vì bạn không biết những thứ họ tuyên bố đã biết. Và hãy làm điều này, đặc biệt là với những người mà bạn có khuynh hướng đồng ý với họ: giữ họ - giữ chúng tôi nếu bạn ở đây vì bạn có khuynh hướng đồng ý với chúng tôi - ở mức tiêu chuẩn cao.

Hãy cẩn thận với: các quan điểm nguyên thể to lớn của bộ lạc đối kháng nhau; các tuyên bố liên quan đến kẻ ma mãnh của bộ lạc (như bạn biết đó George Soros hay anh em nhà Koch); các biệt ngữ và các từ ngữ mới.

Hãy gác lại ý này để dành thời gian còn lại cho các câu hỏi. Hãy xem lại bất kỳ câu hỏi tu từ nào đến với bạn - nếu ai muốn biết ý này của tôi là gì, hãy hỏi tôi nhé. Nhưng tôi muốn kết thúc với lời khuyên này: “Hãy ích kỷ trong những lời chỉ trích của bạn về người khác”, và đây là điều thực sự thiếu sót trong suy nghĩ của bộ lạc. Đó là sự vị kỷ. Khi bạn nhìn thấy lỗi ở người khác, đừng tự hào về bản thân kiểu: “Anh ta thật tệ. Anh ta mắc lỗi này. Anh ấy là một trong số họ - những người cánh tả hay cánh hữu, hay “là cái này” hay “là cái kia”, và tôi có thể tự hào vì bản thân không phải là thành viên nhóm đó – như vậy tốt hơn và không mắc sai lầm này.”. Thay vào đó, khi bạn nhìn thấy một lỗi ở người khác, hãy sử dụng nó như một cơ hội để cải thiện bản thân. “Đây là một sai lầm mọi người có thể phạm. Đây là cách mà mọi người làm sai. Tôi có bao giờ làm vậy không? Tôi có thể sai lầm ở đâu nếu tôi đã làm và đã kiểm chứng? Những loại nguyên tắc hoặc quy tắc hoặc cách tư duy, phương pháp nào tôi có thể tuân thủ để không mắc loại lỗi này? Bởi vì tôi quan tâm đến việc biết điều gì là đúng, đến việc làm cho cuộc sống của tôi có ý nghĩa nhất, chứ không phải chiến thắng.”. Chiến thắng được xem là điều bạn làm nhằm đối kháng với đội kia - đội thua cuộc. Cuộc sống không liên quan đến thắng hay thua; mà nó liên quan đến sống và hiểu biết và làm những điều bạn cần để thành công trong cuộc sống. Cảm ơn bạn. [Vỗ tay] Được rồi, chúng ta có ít phút cho câu hỏi.

Khán giả (KG): Cám ơn bài nói chuyện của ông. Câu hỏi của tôi là về thuật ngữ “trái/tả” và “phải/hữu”, vì, ông biết đó, các từ này được dùng rất rộng rãi nhưng có sự tự ý điều chỉnh: nếu ông hoán đổi “trái” và “phải” và vẫn giữ tên gọi như vậy, ông thực sự không mất gì cả, nên tôi quan tâm về: cách ông hiểu các thuật ngữ này, mức độ hữu ích của chúng và liệu ông có cách dùng riêng mà ông thích?

Gregory Salmieri (Greg): Tôi nghĩ “trái” và “phải” là thuật ngữ xã hội học, nên tôi nghĩ nhiều người dựa vào khái niệm này là sai lầm. Có sự phân chia chính trị cơ bản nào đó. Sự phân chia chính trị cơ bản này là gì đi nữa thì chúng ta cũng sẽ rơi vào: một bên – bên trái/tả khuynh và một bên – bên phải/hữu khuynh. Chúng ta xác định sự phân chia chính trị cơ bản này là gì, và sau đó – dù tôi ở bên nào – tôi gọi cái nào mà tôi đã từng gọi chính mình, trước khi tôi bắt đầu chọn một bên, và tôi gọi những người còn lại là bên còn lại. Nên bạn biết đó, về cơ bản, có những người làm điều này, nghĩ rằng bên trái là bên phải và bên phải là đúng đắn; nhưng nếu bạn nghĩ về cách các từ này được dùng trong các nền văn hóa khác nhau tại thời điểm khác nhau, thì không rõ là họ đang tham chiếu cùng một cách phân chia vào mọi lúc hay họ nên như vậy.

Tôi nghĩ “ý nghĩa của trái và phải” là “tại sao chúng ta có và cần những khái niệm này”, là “cách các nền văn hóa thể hiện”. Họ có xu hướng, người ta có xu hướng điều chỉnh bản thân vào hai phe chính trị chính, xoay quanh những vấn đề mà họ - những người trong nền văn hóa tại thời điểm đó – xem là quan trọng nhất hoặc một loạt các vấn đề mà họ gộp chung với nhau và xem là quan trọng nhất, thường ở dạng các mục tiêu mà chúng ta có thể gọi là “sự thỏa thuận kết hợp”, trong đó các vấn đề không thực sự phù hợp với nhau, và sau đó họ phản đối nhau về các vấn đề này, và bạn biết đó, một người cần phải làm vậy trong quá trình bầu cử để hình thành liên minh nhằm thắng cử, vân vân...kết quả là có hai phe nói chung trong quá trình chính trị thì không có gì ngạc nhiên hay tệ hại. Nhưng nếu bạn nhìn nhận rằng có một điều – về mặt xã hội học, một sự thật về cách xã hội liên quan đến bầu cử thế nào, và nó không chỉ là bầu cử, nếu họ đối đầu nhau trên lĩnh vực quân sự, bạn sẽ thấy sự chuyên chế - thì bạn nhận ra trong bất kỳ xã hội nào đều có nhu cầu nhận xét phe phái nào đang nổi trội và tách biệt họ với các phe khác, để bạn có thể hiểu chuyện gì đang diễn ra về mặt xã hội, và sau đó bạn có thể nghĩ về từng phe phái trong xã hội : “Điều gì đang liên kết nội bộ phe này?”

Và trong nhiều trường hợp, sẽ có nhiều ý tưởng liên kết họ với nhau và đó thực sự là ý tưởng mà họ theo đuổi, nên những gì chúng ta gọi là “bên phải” và “bên trái” trong xã hội này thực sự được liên kết bởi ý kiến tốt hay xấu. Nhưng có nhiều trường hợp mà trong đó nội bộ hai đảng phái nổi bật trong xã hội không liên kết nhau bởi tư tưởng cốt lõi để phân biệt với đảng còn lại, mà bởi các tư tưởng nền tảng về cơ bản là tương tự nhau, và những gì liên kết nội bộ mỗi đảng và đối lập với đảng khác là một loạt các yếu tố ngẫu nhiên. Đối với mỗi vấn đề, bạn có thể nói rằng có một quan điểm ở đây. Khi bạn nghĩ về “điều gì liên kết các vấn đề này với nhau”, thì không có một điều gì cả. Và đó là cách tôi nghĩ về “phe cánh hữu” và “phe cánh tả” ngày nay ở Mỹ, và đó cũng là cách tôi nghĩ về phong trào chủ nghĩa tự do trên mạng – tôi cũng không nghĩ có một tư tưởng nào liên kết họ lại với nhau.

Các phong trào này đều là các sự thỏa thuận kết hợp. Có những nhóm người và lập trường mà được tập hợp lại vì lý do vũ trang, vì lý do ngẫu nhiên trong lịch sử, và thực tế là họ được tập hợp và nhìn nhận bởi những người liên kết họ, để đối lập với nhóm khác, sau đó ảnh hưởng đến họ - tôi nghĩ “ảnh hưởng” là từ dành cho kẻ xấu – cách họ giữ bất kỳ quan điểm nào, cái quan điểm mà đã mang họ đến nhóm ngay từ đầu.

Nên tôi nghĩ các thuật ngữ “phải” và “trái” không có gì sai, và chúng ta nên tiếp tục dùng chúng nhưng không dành cho ý thức chính trị, mà là cho các hiện tượng văn hóa. Ví dụ như, “phe cánh hữu” là những người nghĩ Đảng Dân Chủ xấu hơn Đảng Cộng Hòa, và “phe cánh tả” là những người nghĩ Đảng Cộng Hòa xấu hơn Đảng Dân Chủ. Nếu bạn cực hữu thì bạn nghĩ Đảng Cộng Hòa cũng xấu vì nó rất gần với người Đảng Dân Chủ; nếu bạn cực tả thì bạn nghĩ Đảng Dân Chủ cũng xấu vì nó gần với Đảng Cộng Hòa, nhưng đó là bầu cử và đó là cách tôi nghĩ.

KG: Xin cảm ơn

KG: Cám ơn về bài nói chuyện của ông, và tôi vui mừng vì ông đã đề cập đến “sự kết hợp sai lầm (package-dealing)”, vì tôi nghĩ nó thực sự liên quan đến toàn bộ hiện tượng chủ nghĩa bộ lạc. Khi tôi trò chuyện với một số người, họ có quan điểm lệch lạc về một số khái niệm nhất định, hoặc họ dùng vài thuật ngữ nào đó mà họ nghĩ gần đúng với suy nghĩ của họ, nhưng họ dường như không thực sự hiểu họ nói gì, giống như ví dụ mà ông nói, như từ “toàn cầu hóa” và từ khác mà tôi gặp là “chủ nghĩa liên doanh” nên họ sẽ nói điều gì đó, như “Ồ, anh thấy đó” hay “người anh em”, và họ hưởng lợi từ đặc quyền của chính phủ, và như ông biết đó, họ nghĩ điều này như là sự thừa nhận chính yếu về các hiện tượng kiểu như nền kinh tế hỗn hợp và áp lực nhóm và tất cả mọi thứ, và họ chấp nhận điều đó. Các tập đoàn này đang chi phối tất cả mọi thứ, và họ dường như không hiểu toàn bộ những gì đang diễn ra, và tôi chỉ tự hỏi rằng: Làm thế nào một người có thể có cái nhìn khách quan về những việc này hoặc loại bỏ các từ này hoàn toàn hoặc chúng ta nên cố gắng và điều chỉnh chúng một cách khách quan?

Greg: Đối với mỗi thuật ngữ, theo tôi, bạn phải nghĩ về quá trình loại trừ và kết hợp. Bây giờ bạn có một khóa học hoàn chỉnh về cách thực hiện việc này và tôi có các bài giảng về Tư Duy Khách Quan. Harry Binswanger dạy một chuỗi các bài giảng về logic, tôi nghĩ đã được đăng tải trên Ayn Rand Campus, nên bạn có thể, bạn biết đó, tôi không thể nói nhiều về điều này bây giờ, nhưng ở mức độ trừu tượng nhất để mô tả nó, những gì bạn làm là bạn nghĩ về bất cứ thuật ngữ nào, và bạn nghĩ “tại sao chúng ta cần những thuật ngữ này?”; “Lý do để nhóm các từ này với nhau là gì?”; “Tại sao điều này lại xảy ra từng bước một?”; “Nếu tôi chưa có thuật ngữ này, bằng chứng nào sẽ khiến tôi nghĩ rằng cần phải tạo ra nó?”. Như vậy, đó là giai đoạn loại trừ. Và bạn nghĩ rằng: “Chà, bằng chứng đó phù hợp đến mức nào?” Như vậy, đây là những lý lẽ thuyết phục được hình thành và sau đó bạn nghĩ “tiếp theo, làm thế nào nó phù hợp với phần kiến thức tôi biết?”; “Nó ở đâu, nó liên quan đến các khái niệm khác mà tôi có như thế nào?”; “Đây có phải là một trong những khái niệm rộng lớn khác của tôi không?” hay “Nó có kết hợp mọi thứ lại không?”. Và bạn có thể thấy không có bằng chứng nào cho các khái niệm này, hoặc có bằng chứng để biện minh cho việc hình thành nó, nhưng nếu có một, hãy giữ nó, đừng nghĩ về nó theo một cách nhất định, hoặc theo kiểu bạn có thể. Và như vậy, trong trường hợp này, bạn sẽ từ chối nó; trong một trường hợp khác, bạn sẽ chấp nhận nó, nhưng hãy giữ nó ở đó. Và sau đó, khi bạn bắt đầu liên hệ nó với các khái niệm khác, bạn có thể chú ý sự mâu thuẫn hoặc vấn đề nào đó, trong trường hợp này bạn sẽ biết bạn đi đúng, bạn đang tư duy.

Greg: Câu hỏi cuối cùng cho bạn. Cho bạn đó, Ok.

KG: Câu hỏi của tôi là về cánh tả. Tôi là một người đăng ký kênh của Yaron Brook8 và về cơ bản Yaron nói cánh hữu được thúc đẩy bởi chủ nghĩa thực dụng9 và cánh tả được thúc đẩy bởi chủ nghĩa hư vô10, và tôi chắc chắn thấy điều đó ở cánh hữu vì cả Yaron và Amy chỉ ra điều đó rất hoành tráng, nên nó rất cụ thể với tôi, nhưng tôi không thực sự thấy cách cánh tả được thúc đẩy bởi chủ nghĩa hư vô và tôi không hiểu điểm này nên...

Greg: Tôi không đồng ý rằng “cánh hữu được thúc đẩy bởi chủ nghĩa thực dụng và cánh tả được thúc đẩy bởi chủ nghĩa hư vô.” Đó có phải là vấn đề không? Tôi nghĩ chủ nghĩa thực dụng và chủ nghĩa hư vô hiện nay đang tồn tại ở cả hai phía. Và tôi nghĩ rằng sự chia rẽ thực sự trong nước ở cả hai phía về chính trị là chủ nghĩa thực dụng hoàn toàn chiếm ưu thế ở cả hai phía từ thập niên 70 trở đi; nó là một động lực chính từ thập niên 60 trở đi, nhưng tôi nghĩ cũng có một lực lượng chống đối đáng kể, phá hủy nó - loại lực lượng cánh tả mới - loại đánh bật trở lại. Và nếu bạn nghĩ về nó từ những năm 70 trở đi, tất cả các ứng cử viên khác nhau, thì không có vấn đề lớn nào được giải quyết. Nó toàn là các cuộc thảo luận rầm rộ vụng về “Thuế này nên cao hơn hay thấp hơn một chút không?”, và không có cuộc thảo luận theo nguyên tắc nào; tất cả các loại ồn ào xung quanh các chi tiết, những thứ nhỏ nhặt “Chúng ta phải thận trọng và cẩn thận và vân vân...”, và không có nguyên tắc tư duy thực sự.

Tôi nghĩ đó là cơ cấu Đảng tiêu chuẩn truyền thống mà cả hai Đảng hướng đến: Hillary Clinton là người thực dụng; Kerry là người thực dụng; Mitch McConnell là người thực dụng; tất cả họ đều là người thực dụng. Ít nhất là ở phạm vi rộng nhưng ở cả hai phe, tôi nghĩ cũng có những kẻ chống đối – những người bận tâm đến việc phá hủy mọi thứ hoặc được thúc đẩy bởi sự căm ghét, tôi nghĩ, giống như phong trào Khối Áo Đen Chống Phát Xít – kiểu như phá hủy, kéo đổ, không phải như “Chúng ta nên loại bỏ những bức tượng này nếu chúng ta nghĩ chúng theo quy trình có trật tự” mà là kiểu “Hãy đến đó và phá hủy nó!”, phải không? vân vân. Có rất nhiều người như vậy bên cánh tả. Và nó đã ở cánh tả như động lực chính kể từ khi cánh tả mới ra đời vào những năm 60; nó như một đòn phản công và bây giờ tôi nghĩ nó thực sự đã trở lại. Tôi nghĩ “Phong trào chiếm giữ 11” đang điễn ra.

Và tôi nghĩ một phần lớn trong phong trào và Đảng Dân Chủ của Trump là chủ nghĩa hư vô bên cánh hữu. Nếu bạn đọc bài báo “The Flight 93 Election”, thì ý bài báo là đất nước đang trong quá trình của nó, rằng không có gì có thể tệ hơn, và chúng ta chỉ phải phá hủy nó, thay thế nó bằng bất kỳ cái gì khác và thiêu hủy nó và kiểu tâm lý như thế: mọi thứ đều giả tạo; toàn là tin bia đặt và vân vân. Tôi nghĩ tâm lý chủ nghĩa hư vô hiện nay đang ở cánh hữu và tôi nghĩ chúng ta có cả hai chủ nghĩa này ở cả hai phía, và theo tôi, sự khác biệt giữa chủ nghĩa thực dụng và chủ nghĩa hư vô là ở hai phía, cả hai đều không tốt nhưng người theo chủ nghĩa hư vô thì tệ hơn nhiều. Đó chính là sự khác biệt lớn giữa hai phía và các bên với nhau.

KG: Xin cảm ơn.

MC: OK, chúng ta hãy cám ơn Greg một lần nữa.

Nguồn: ReasonVN

Dịch giả:
Reason Việt Nam